Financiële innovatie in de ontwikkeling van schoolgebouwen

11.04.24

Financial engineering kan een oplossing bieden voor de grote uitdagingen op het gebied van scholenbouw. Door gebruik te maken van alternatieve financieringsmogelijkheden, kunnen gemeenten en schoolbesturen snel progressie boeken en tegelijkertijd de meest optimale schoolgebouwen realiseren.

De nieuwbouwopgave in het onderwijs is aanzienlijk en overstijgt vaak wat gemeenten met hun zorgplicht alleen kunnen realiseren. Steeds vaker bereiken gemeenten bij de uitvoering van hun Integraal Huisvestingsplan (IHP) het maximum van hun financiële middelen, of zien zij hun schuldenpositie te ver oplopen. Het verkennen van alternatieve, aanvullende financieringsmogelijkheden naast de traditionele methoden wordt daarmee onvermijdelijk. Gelukkig bestaan er diverse opties die benut kunnen worden, aldus HEVO.

De voordelen van doordecentralisatie
Financiering via doordecentralisatie kan de schuldenlast van gemeenten aanzienlijk verminderen. Hierdoor ontstaat meer financiële ruimte voor gemeenten, wat hen in staat stelt om projecten binnen het IHP sneller te realiseren of minder vertraging op te lopen. Schoolbesturen die kiezen voor doordecentralisatie krijgen bovendien meer autonomie. Dit maakt het eenvoudiger voor hen om beslissingen te nemen gebaseerd op Total Cost of Ownership, wat aanzienlijke voordelen voor de exploitatie oplevert. In veel gevallen leidt dit tot duurzamere en kwalitatief hoogwaardigere schoolgebouwen.

Bij doordecentralisatie is vertrouwen tussen de gemeente en het schoolbestuur cruciaal. Wanneer dit vertrouwen aanwezig is, leidt dit doorgaans tot een succesvolle doordecentralisatie. Het is een misvatting dat de gemeente hierdoor aan de zijlijn komt te staan; in plaats daarvan verandert de aard van de relatie tussen de twee partijen.
Voor sommige schoolbesturen bestaat er enige terughoudendheid ten aanzien van deze financieringsmethode. De onbekendheid met de kapitaalmarkt en het proces van financiering aantrekken resulteert vaak in het vooraf inschatten van risico’s, die in werkelijkheid niet of slechts in beperkte mate aanwezig zijn. Met financiële instellingen zoals BNG Bank, de Nederlandse Waterschapsbank en de staatskas bestaan er drie banken die uitstekend inzicht hebben in hoe doordecentralisatie functioneert. Zij bieden aantrekkelijke financieringsmogelijkheden aan met lage rentetarieven en lange looptijden, tot wel vijftig jaar.

Doordecentralisatie: nieuwe financierings-kansen voor scholenbouw
Samenvattend faciliteert doordecentralisatie meer autonomie voor schoolbesturen, versnelt het de bouw van scholen, verbetert het de exploitatie van schoolgebouwen en vergroot het de financiële speelruimte van gemeenten. Echter, doordecentralisatie is niet altijd de beste keuze. Voor gemeenten die financieel gezond zijn, kan het traditionele model eveneens goed functioneren. Bovendien, als noch gemeenten noch schoolbesturen de schuldenlast willen of kunnen dragen, is off-balance financiering een alternatief. Bij deze aanpak neemt een externe partij de financiering over en wordt eigenaar van het onroerend goed. Dit maakt financial engineering op basis van een IHP of Programma van Eisen mogelijk, binnen de wettelijke en regelgevende kaders van het systeem voor onderwijshuisvesting. Vooral in het voortgezet onderwijs is hier al ervaring mee opgedaan door HEVO, maar ook het basisonderwijs en speciaal onderwijs verkennen steeds vaker deze alternatieve financierings-mogelijkheden.

Nieuwe regelgeving
Deze ontwikkeling zal een impuls krijgen wanneer medio 2025 de versoepeling van het investeringsverbod voor het primair en speciaal onderwijs ingaat. Hierdoor krijgen schoolbesturen en gemeenten per project meer mogelijkheden om de meest geschikte financieringsvormen te vinden. Dit is een bemoedigende ontwikkeling, aangezien overal waar doordecentralisatie of een eigen bijdrage, gericht op kwaliteitsverbetering of versnelling, succesvol is geïmplementeerd, een duidelijke versnelling in de realisatie van kwalitatief goede schoolgebouwen zichtbaar is. Zo wordt de grote uitdaging waar we gezamenlijk voor staan, iets gemakkelijker te overzien.

Deel bericht
(advertentie)

Tijdpad doorstroomtoets en overgang po-vo schooljaar 2024-2025 bekend

26.05.24
Het tijdpad voor volgend schooljaar van de doorstroomtoets en de overgang naar het vo is bekend. Basisscholen geven hun groep 8-leerlingen een voorlopig schooladvies in de periode vanaf 10 tot en met 31 januari 2025.
Deel bericht

Leraren willen net als zorgpersoneel compensa­tie long covid: ‘Maatschap­pij draaide door over hun rug’

25.05.24
Ook leraren die door long covid hun baan verloren, hebben recht op compensatie van de overheid. Dat schrijft vakbond CNV in een brief aan het kabinet. Volgens de vakbond hebben leraren tijdens de coroperiode onder risicovolle omstandigheden hun werk gedaan. ,,Dat deden ze omdat we dat als maatschappij van hen vroegen. Hen nu aan hun lot overlaten is volkomen unfair.”
Deel bericht

Aan de slag met… de Europese Parlementsverkiezing!

24.05.24
Deze Aan de slag met…– gaat over de Europese Parlementsverkiezing die op donderdag 6 juni plaatsvindt. In aanloop naar deze verkiezing heeft ProDemos lesmateriaal ontwikkeld over de Europese Unie dat geschikt is voor de bovenbouw van het primair onderwijs, zoals een EU-schoolplaat die we hebben gemaakt met SchoolTV.
Deel bericht

Video | De Letterdoes: een gezonde school 'all inclusive'

24.05.24
In 2015 ging de proefperiode van de Gezonde Basisscholen van de Toekomst van start, met als doel gezondheid en gezond gedrag integraal te maken binnen het basisonderwijs. Wetenschappelijk onderzoek door de Universiteit Maastricht heeft nu aangetoond dat de aanpak effectief is, met verbeteringen in BMI, buikomvang, voedingspatronen en welbevinden van de leerlingen.
Deel bericht

‘Bewezen effectief onderwijs? Wat betekent dat eigenlijk?’

24.05.24
De nieuwe coalitiepartijen willen het onderwijs herstellen met onderwijsmethodes die ‘bewezen effectief’ zijn. Ze zouden er echter goed aan doen om niet te stellig te zijn over de beloften van zulke ‘bewezen effectieve aanpakken’, schrijft Fontys-lector Rutger van de Sande. “Het ontbreekt aan onderzoeksbevindingen om pleidooien in die richting te ondersteunen.
Deel bericht

Funderend onderwijs moet bijna half miljard inleveren

24.05.24
Het beoogde rechtse kabinet van PVV, VVD, NSC en BBB gaat voor bijna een half miljard euro bezuinigen op het primair en voortgezet onderwijs. Dat blijkt uit de budgettaire bijlage bij het hoofdlijnenakkoord.
Deel bericht

AOb lokt nieuwe leden met kaart betaalde stages

23.05.24
De Algemene Onderwijsbond (AOb) laat op een kaart zien welke scholen betaalde stages aanbieden. Dit is onderdeel van een campagne van de vakbond: de AOb wil dat alle onderwijsstagiairs een vergoeding krijgen van € 750 bruto per maand.
Deel bericht

Heterogene groepen en later selecteren met 10-18 onderwijs

22.05.24
n Heerenveen werd in oktober 2023 feestelijk een nieuwe school geopend: KiiM. Een school voor jongeren van 10 tot 18 jaar. De school werkt met heterogene groepen waarin alle onderwijsrichtingen en -jaren samenkomen. Uiteindelijk kiezen leerlingen rond hun 14e voor een onderwijsrichting. Moniek Bergsma, directeur van KiiM, vertelt over hun onderwijsconcept, hoe later selecteren werkt en hoe dit bijdraagt aan het vergroten van kansengelijkheid.
Deel bericht

Blog | Vierdaagse schoolweek? Liever niet!

22.05.24
Kan de vierdaagse schoolweek het lerarentekort terugdringen zonder de prestaties te schaden, zoals Fadie Hanna en Marjolein Zee betogen in het aprilnummer van Didactief? Volgens onderwijseconoom Nienke Ruijs (Universiteit Maastricht) ligt het genuanceerder. Ze pleit voor een andere oplossing.
Deel bericht

Onderwijsraad informeert Tweede Kamer over advies schoolbesturen

22.05.24
De Onderwijsraad heeft in een brief aan de Tweede Kamer het advies Een duidelijke positie voor schoolbesturen nader toegelicht. In het advies uit 2023 zet de raad uiteen wat nodig is om schoolbesturen hun verantwoordelijkheden waar te laten maken. Zowel de overheid als schoolbesturen staan het nodige te doen om die verhoudingen te herstellen. Een bestelwijziging is daarvoor volgens de Onderwijsraad niet nodig.
Deel bericht

Meer zeggenschap schoolleiders

22.05.24
Afgelopen week hebben de PVV, BBB, NSC en VVD ingestemd met hetdoor hun fractievoorzitters bereikte akkoord ‘Hoop, lef en trots’. Het nieuwe kabinet gaat op basis van het hoofdlijnenakkoord werken aan 10 hoofdpunten waaronder: ‘Toega [...]
Deel bericht

Fins onderwijs is een van de beste ter wereld

22.05.24
Gratis onderwijs tot en met de universiteit. Voor iedere leerling een warme lunch. Amper huiswerk en zittenblijven is een zeldzaamheid. Het Finse onderwijssysteem scoort al jaren hoog in de internationale lijstjes. Hoe doen ze dat en wat kunnen wij van de Finnen leren? We gingen op bezoek bij een basisschool in Helsinki.
Deel bericht

Verduurzaming schoolgebouw: vraag subsidie aan

22.05.24
Van 3 juni tot en met 31 oktober 2024 kunnen scholen weer subsidie aanvragen voor de verduurzaming van hun schoolgebouw. Op 15 mei is de aangepaste Subsidieregeling duurzaam maatschappelijk vastgoed (hierna: DUMAVA) gepubliceerd in de Staatscourant. Schoolleiders die met de verduurzaming van hun sch...
Deel bericht

Van 6 leerlingen naar school met staatssteun: BBS De Verwondering slaat nieuwe weg in

22.05.24
Van 6 naar 40 en als het goed is binnenkort zelfs naar 200 leerlingen. Brede basisschool De Verwondering in het Noord-Drentse Alteveer krijgt vanaf het schooljaar 2025-2026 steun vanuit de overheid, waardoor straks ook kinderen van ouders met een smalle beurs naar de school kunnen komen.
Deel bericht

‘Nieuwe coalitie zet lijn demissionaire kabinet door’

21.05.24
Emeritus hoogleraar Onderwijsrecht Paul Zoontjens zegt dat het beoogde rechtse kabinet van PVV, VVD, NSC en BBB met het hoofdlijnenakkoord slechts de lijn van het demissionaire kabinet doorzet.
Deel bericht

Handreiking omgaan met antisemitische incidenten

20.05.24
Het ministerie van OCW heeft een handreiking online gezet over hoe scholen kunnen omgaan met antisemitische incidenten.
Deel bericht

AOb wint rechtszaak over geheime brieven loonruimte

18.05.24
De overheid moet de geheime brieven uit de jaren 2011-2021 waarin staat wat de loonruimte is, openbaar maken. De AOb heeft daarin vorige week gelijk gekregen van de rechter. Op dit moment ontvangen alleen de onderwijswerkgevers deze zogenoemde ‘ruimtebrieven’.
Deel bericht

Geopend: aanbesteding voor indienen kansrijke interventies basisvaardigheden po, vo en (v)so

17.05.24
Interventieaanbieders kunnen tot 24 juni 2024 kansrijke interventies indienen voor taal, rekenen/wiskunde, digitale geletterdheid of burgerschap in het po, vo en (v)so. Doel van deze prijsvraag is om veelbelovende interventies te selecteren die het onderwijs in de genoemde vier basisvaardigheden verbeteren.
Deel bericht

Coronamaatregelen hadden positief effect op onderwijs

17.05.24
De coronamaatregelen voor het onderwijs, zoals financiële steun voor online leren en toegang tot internet, hebben een positief effect gehad op met name kwetsbare leerlingen. Dat blijkt uit Europees onderzoek.
Deel bericht

MediaMasters 2024 ook voor groep 5/6

17.05.24
Als netwerkorganisatie organiseren we elk jaar de serious game MediaMasters. MediaMasters is een spannende, gratis serious game over de kansen en risico’s van (digitale) media, speciaal voor leerlingen tussen de 10 en 12 jaar (po, so en sbo). Aankomend schooljaar is MediaMasters ook beschikbaar voor groep 5/6! Deze versie is minder talig en daardoor ook geschikter voor het s(b)o.
Deel bericht
(Advertentie)
(Advertentie)