Estland wil ‘AI-sprong’ maken op scholen met speciale versie ChatGPT
07.04.26
In Estland wennen scholieren aan een digitale klasgenoot die vragen stelt en meedenkt. Met een aangepaste versie van ChatGPT zet het land vol in op AI in het onderwijs, als onderdeel van een bredere digitale sprong die leren en lesgeven blijvend moet veranderen.
Steeds meer middelbare scholen gebruiken AI-tools om toetsen na te kijken, zelfs bij open en handgeschreven antwoorden. Dat bespaart tijd, maar roept ook vragen op over betrouwbaarheid en de rol van de docent in het beoordelingsproces.
Mbo-docenten ontwikkelen hun lesmateriaal steeds minder los van elkaar. Met de opname van edusources in het SURF-sectorpakket groeit het platform uit tot een gezamenlijke voorziening waarmee instellingen eenvoudiger digitale leermaterialen kunnen vinden, delen en actualiseren.
Unicoz Onderwijsgroep kiest voor een flexibele aanpak bij de invoering van generatieve AI. Met duidelijke kaders én ruimte voor eigen invulling per school ontstaat beleid dat meebeweegt met de praktijk en innovatie stimuleert.
De PO-Raad roept op tot de ontwikkeling van een veilig alternatief voor Amerikaanse AI-chatbots in het funderend onderwijs. In aanloop naar een Kamerdebat waarschuwt de organisatie voor de risico’s van generatieve AI en benadrukt ze het verschil met gecontroleerde, educatieve leermiddelen die al langer in gebruik zijn.
Een Amerikaanse jury stelt dat platforms als Facebook, Instagram en YouTube bewust verslavend zijn ontworpen en schadelijk kunnen zijn voor de mentale gezondheid. Deskundigen trekken een scherpe parallel met de tabaksindustrie. Volgens onderzoeker Regina van den Eijnden, onderzoeker aan de Universiteit Utrecht, is die vergelijking terecht, omdat ook hier bewust wordt ingezet op verslavend gedrag ondanks bekende risico’s.
In Delft is een geavanceerde cleanroom geopend om meer technisch talent op te leiden voor de chipindustrie. Met steun van bedrijven als ASML, ASM International en Besi speelt de faciliteit in op de groeiende vraag naar technici.
Met de groeiende inzet van AI in leermiddelen en systemen neemt de behoefte aan duidelijke richtlijnen toe. Het nieuwe toetsingskader helpt scholen en leveranciers bij het beoordelen van risico’s, privacy en kwaliteit, en biedt praktische ondersteuning bij het voldoen aan de eisen van de Europese AI-verordening.
Het Sint-Janscollege in Hoensbroek waarschuwt ouders en leerlingen voor deepfake-video’s van docenten die met AI zijn gemaakt en online worden verspreid. Volgens de school nemen het aantal en de ernst van de filmpjes toe, waardoor portretrechten worden geschonden en docenten soms negatief worden neergezet.
In online netwerken rond de zogeheten Com-beweging wordt extreem geweld beloond met punten en aanzien. Experts waarschuwen dat vooral jonge kinderen er steeds dieper in verstrikt raken, omdat ze er een sociale status krijgen die ze offline missen. Groepen als 764 en No Lives Matter worden gezien als nihilistisch en stimuleren ernstige misdrijven.
Steeds vaker krijgen scholen te maken met uitwassen van sociale media die de schoolomgeving binnendringen. Van vernielingen en online pesten tot het verspreiden van gevoelige informatie: onderwijsinstellingen zoeken naar manieren om grenzen te stellen en leerlingen weerbaar te maken.
Voor veel jonge meiden is WhatsApp allang meer dan een chatapp. In groepen en statusupdates delen ze foto’s, video’s en soms zelfs schoolroosters of andere privégegevens met een groot publiek. Wat vaak ontbreekt, is het besef dat veel meer mensen kunnen meekijken dan ze denken. WhatsApp blijkt minder onschuldig dan het lijkt.
Een les op een school in Noordwijk werd abrupt onderbroken toen een laptop plotseling begon te roken en vlam vatte. De leerling die ermee werkte, sloeg direct alarm. Het lokaal werd ontruimd en de brandweer kwam ter plaatse. De school onderzoekt hoe het incident heeft kunnen gebeuren en welke maatregelen nodig zijn om herhaling te voorkomen.
Nu kunstmatige intelligentie razendsnel terrein wint, worstelen de Erasmus Universiteit en Hogeschool Rotterdam met de impact op het afstuderen. Want als ChatGPT moeiteloos teksten genereert, waar ligt dan de grens tussen slimme ondersteuning en ongeoorloofde hulp bij het schrijven van een scriptie?
Op Alpha School in Amerika vervangen begeleiders de traditionele docent en krijgt elke leerling les via een laptop met gepersonaliseerde AI. De aanpak oogst lof, ook van president Trump, maar onderzoek van 404 Media zet vraagtekens bij de effectiviteit van dit vernieuwende onderwijsmodel.
Terwijl Nederland schreeuwt om technisch talent, dreigen vakken als natuurkunde en biologie op de middelbare school juist minder lestijd te krijgen door een nieuw curriculum. Die keuze roept vragen op: hoe wil het onderwijs bijdragen aan innovatie en economische kracht als de basis in de klas wordt uitgehold?
De vier grootste partijen in de Tweede Kamer erkennen dat leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs beter passend lesmateriaal nodig hebben. Toch blijven harde toezeggingen over structurele financiering uit, blijkt uit een rondgang van de NOS. Ondertussen werken sommige 16-jarigen met boeken die bedoeld zijn voor groep 3.
Op 14 februari bestaat Jeugdbieb.nl precies 25 jaar. De gratis en veilige zoeksite voor basisschoolkinderen viert dat jubileum met een geheel vernieuwde website, een frisse vormgeving en een nieuwe mascotte: Zoevi, een speels gedachtenwolkje dat nieuwsgierigheid en het plezier van zoeken en vinden symboliseert.
Nu steeds meer scholen hun deuren sluiten voor smartphones, lopen leerlingen tegen onverwachte hindernissen aan. Op het Alberdingk Thijm College in Hilversum bleek vooral het checken van roosterwijzigingen lastig. Met een vindingrijke oplossing houden scholieren daar toch grip op hun planning.
MBO Amersfoort heeft met behulp van back-up- en hersteltechnologie van Commvault de tijd die nodig is om verloren onderwijs- en administratieve bestanden te herstellen teruggebracht van enkele dagen naar enkele minuten.
Fontys Hogeschool benadrukt dat docenten geen persoonsgegevens van studenten in ChatGPT mogen plaatsen. De reactie volgt op vragen van Omroep Brabant over een docent die collega’s aanmoedigde echte portfolio’s te uploaden voor analyse met een zelfontwikkelde tool.